Werken met het Analysemodel effectief leren

Gelukkig is er een voortdurende discussie over de kwaliteit van onderwijs en leren. De overtreffende trap van goed is namelijk beter en die vind je door uitwisseling en elkaar op nog betere ideeën brengen. Opvallend is wel dat de discussie vaak heel beperkt, eenzijdig en ongenuanceerd is. Om hier verbetering in te brengen, is het nodig om samen meer gevoel te krijgen voor de elementen die van invloed zijn op de kwaliteit van leeractiviteiten. Noem het maar een analysemodel.

Nu zijn er natuurlijk best een aantal modellen te vinden, maar over het algemeen dateren ze van behoorlijk wat jaren terug. Daarmee zijn ze minder in staat om een goede rol te vervullen in een tijdperk waarin toch een aantal zaken fundamenteel aan het veranderen zijn. Onderwijs en leren waren ooit het exclusieve domein van de school en de leraar. Wie goed om zich heen kijkt, ziet dat dit steeds minder het geval is. Door de snel groeiende informatiestromen en de exponentiële groei van leersituaties leren veel kinderen misschien nog wel meer buiten dan binnen de muren van de school. En in veel situaties is het niet meer de leerkracht die het 'aanleert', maar nemen moderne media deze rol over. Kortom, de strikt schoolse, leerkrachtgestuurde didactische modellen bevatten niet meer alle elementen om de effectiviteit van het leren te kunnen beschrijven. Zeker de moeite waard dus om ze te updaten.

Dit is gebeurd in het Analysemodel effectief leren. Op een simpele manier, want we moeten het ook niet belangrijker maken dan het is. Leren hoeft niet altijd langs de theoretische meetlat van de wetenschappers gelegd te worden. Maar om twee redenen is de ondersteunde rol van een goed analysemodel wel belangrijk. Ten eerste helpt het om de juiste kwaliteitsdiscussies te voeren. Als er geen gedeelde taal is, dan is spraakverwarring het voor de hand liggende gevolg. Ten tweede helpt een model om leeractiviteiten voor te bereiden en te ontwikkelen. Het is dus een belangrijk hulpmiddel voor docenten bij hun lesvoorbereiding en onderwijsontwikkelaars bij het maken van onderwijsleermaterialen.

Bekijk de onderstaande film over het Analysemodel effectief leren en schrijf een reactie.



Met dank aan Albert Rouschop.

Interactief hardop denken

Begrijpend lezen is een lastig vak. Het is niet mogelijk om voor 100 procent te doorgronden wat er in hoofden gebeurt bij het ontstaan van leesbegrip. Dit heeft ook gevolgen voor de mogelijkheden om kinderen binnen het onderwijs betere begrijpend lezers te laten worden. Denk bijvoorbeeld aan de leerlijnen, de lesdoelen, de uitleg en de opdrachten die hiervoor gebruikt kunnen worden. Op het gebied van de instructiemogelijkheden is steeds duidelijker geworden dat kinderen vooral baat hebben bij het hardop bespreken van de manier waarop het lezen van een tekst aangepakt kan worden. In de volksmond heet dat hardop denken en de internationale term hiervoor is modeling. Maar hardop denken zelf kan ook weer op een aantal manieren. Van zeer leerkrachtgestuurd tot behoorlijk interactief. De onderstaande discussiefilm gaat hier verder op in en houdt een pleidooi voor de interactieve benadering van begrijpend leesinstructie.

De kracht van effectieve instructie

In iedere klas zijn er (grote) verschillen tussen leerlingen. Om tegemoet te komen aan deze verschillen zal het onderwijs afgestemd moeten worden op de verschillende onderwijsbehoeften die kinderen hebben. Effectieve instructie op maat is hierbij noodzakelijk. Deze discussiefilm gaat in op de kenmerken van effectieve instructie. Tevens wordt aangegeven hoe dit gerealiseerd kan worden zonder terecht te komen in een zeer complexe klassenorganisatie.

Meer leesbegrip met het digibord

Meer dan negentig procent van de basisscholen is inmiddels voorzien van digitale schoolborden. Nog nooit is een nieuw medium in zo'n sneltreinvaart in de scholen beland. Nu is het dus de vraag hoe het gebruik van deze borden kan leiden tot didactische meerwaarde, betere leerresultaten en meer gebruiksgemak voor leerkrachten. In deze discussiefilm wordt een voorbeeld uitgewerkt voor het vakgebied begrijpend lezen. Door het digibord binnen deze lessen te gebruiken bij het geven van instructie, ontstaan nieuwe mogelijkheden. Bekijk de film, discussieer en reageer.

De 9 schakels van effectief onderwijs

Wat goed onderwijs is, zal altijd onderwerp van discussie blijven. En dat moet ook, want het doel is de overtreffende trap: het beste onderwijs. Uit praktijkervaringen en wetenschappelijk onderzoek weten we inmiddels dat een aantal zaken min of meer tijdloos zijn. Ook in een tijd waarin veel verandert en steeds meer nieuwe media een plek in klas verwerven, blijft het belangrijk om vanuit een onderwijskundige invalshoek te bekijken wat de toegevoegde waarde kan zijn. Dat kan gebeuren aan de hand van de 9 schakels van effectief onderwijs in de klas. Meer weten? Bekijk de nu volgende discussiefilm.



Wilt u een verhaal houden over de negen schakels van effectief onderwijs? Wellicht helpt het u om gebruik te maken van de onderstaande interactieve presentatie.

De 9 schakels van effectief onderwijs on Prezi

Begrijpend leesinstructie nieuwe stijl

Begrijpend lezen is geen populair vak. Veel leerlingen hebben er een hekel aan en leerkrachten staan allerminst te popelen om het te geven. Toch zijn er best goede mogelijkheden om te komen tot daadwerkelijke verbeteringen. Twee zaken vormen daarbij belangrijke aanknopingspunten, namelijk het aansprekender maken van de teksten en het attractiever en doelgerichter maken van de instructie. Experimenten geven aan dat het gebruik van een digitaal schoolbord hierbij wel eens doorslaggevend kan worden. Bekijk de discussiefilm.

Effectieve educatieve software

Met de komst van de vele digiborden is ICT een meer prominente plaats in gaan nemen in het(basis)onderwijs. Daarmee is er een duidelijke groei waar te nemen aan de kant van de hardware. Ten aanzien van de educatieve software is de situatie echter zorgwekkender. Digibordsoftware staat nog in de kinderschoenen en de klassieke leerlingsoftware dreigt te blijven steken in verouderde en minder effectieve didactieken. Werk aan de winkel dus. Bekijk de presentatiefilm.

Doelgericht begrijpend lezen

Begrijpend lezen is geen populair vak. Leerlingen vinden het saai en leerkrachten ervaren het als vaag. Toch heeft wetenschappelijk onderzoek de afgelopen jaren behoorlijk wat nieuwe, bruikbare inzichten opgeleverd. Deze kunnen vrij eenvoudig vertaald worden naar betere begrijpend leeslessen en betere begrijpend leesmethoden. Bekijk de filmpresentatie en neem kennis van de laatste ontwikkelingen. Van deze film zijn twee versies beschikbaar die verschillen in lengte.

Lange versie (ongeveer 7 minuten)

Korte versie (ongeveer 3 minuten)

Doelgericht zelfstandig leren

Zelfstandig leren krijgt de laatste tijd enorm veel aandacht. Om effectief om te kunnen gaan met verschillen in de klas, is het noodzakelijk dat een gedeelte van de leerlingen gedurende een bepaalde tijd zelfstandig aan de slag kan. Toch mag het geen doel op zich zijn. Zelfstandig leren kan en moet gewoon een doelgerichte en effectieve manier van leren zijn. Bekijk de presentatiefilm.

Effectief leren op school

Effectief onderwijs is wat we allemaal willen. Maar wat is eigenlijk effectief en wat niet? Wetenschappelijk onderzoek in combinatie met een breed scala aan praktijkervaringen geven een goed en nagenoeg tijdloos beeld. Bekijk de presentatiefilm.

Omgaan met verschillen in de klas

In veel klassen zijn de verschillen tussen kinderen groot. Hoe kunnen we uitgaan van individuele onderwijsbehoeften en de klas toch organiseerbaar houden? Wetenschappelijk onderzoek en een breed scala aan praktijkervaringen geven een redelijk goed beeld van wat wel en niet werkt. Bekijk de presentatiefilm.